Wpływ niskiego poziomu wit. D na rozwój chorób neurodegeneracyjnych
ROLA WITAMINY D W PRAWIDŁOWYM FUNKCJONOWANIU UKŁADU NERWOWEGO
Witamina D stanowi grupę związków, gdzie najważniejsze znaczenie odgrywa witamina D2 (ergokalcyferol) i wit D3 (cholekalcyferol). Związki przekształcane są w organizmie do kalcydiolu, a następnie kalcytriolu – najbardziej aktywnej formy.
Niedobór witaminy D to problem globalny – z jej niskim stężeniem zmaga się ok. miliard osób na całym świecie. W Polsce dotyczy to nawet 90% populacji. Długotrwałe skutki tego zjawiska wiążą się z występowaniem objawów takich jak:
- przewlekłe zmęczenie,
- bóle głowy,
- utrata apetytu
- częste infekcje.
Badania przeprowadzone w ostatnim dziesięcioleciu wskazują na istotną rolę witaminy D w neurogenezie, czyli procesie powstawania nowych neuronów oraz plastyczności synaps. Obserwacje wykonane na modelach zwierzęcych pokazały, że w wyniku jej niedoboru nastąpiło wyraźne zmniejszenie liczby i siły połączeń między neuronami. Ponadto udowodniono, że kalcytriol oddziałuje przeciwzapalnie na mózg, zmniejszając wytwarzanie cytokin pozapalnych. Występowanie przewlekłego stanu zapalnego jest jednym z głównych czynników ryzyka chorób neurodegeneracyjnych. W badaniach na temat choroby Alzheimera naukowcy odkryli korelację niskiego poziomu witaminy D ze pogorszeniem funkcji poznawczych, co daje hipotezę, że może to odgrywać dużą rolę w jej patogenezie.
SUPLEMENTACJA WITAMINY D W PROFILAKTYCE CHORÓB NEURODEGENERACYJNYCH
Suplementacja witaminy D stanowi kluczowy element profilaktyki chorób neurodegeneracyjnych, jak choroba Alzheimera, choroba Parkinsona oraz inne formy demencji. Kalcydiol chroni neurony przed stresem oksydacyjnym i występowaniem stanów zapalnych oraz wspiera funkcje poznawcze. Eksperci zalecają regularną suplementację witaminy D zarówno u niemowląt, małych dzieci, jak i dorosłych. Jej dawki powinny być zindywidualizowane w zależności od wieku, masy ciała, nasłonecznienia (pory roku) oraz stylu życia.
Zalecane dawkowanie przedstawia się następująco:
- noworodki i niemowlęta – suplementacja powinna rozpocząć się od pierwszych dni życia 400 j.m./dobę,
- dzieci (1-10 lat) – 600-1000 j.m./dobę,
- młodzież (11-18 lat) – 800-2000 j.m./dobę,
- dorośli i seniorzy – w profilaktyce chorób neurodegeneracyjnych standardowo zaleca się dawki 800-2000 j.m./dobę.
W pierwszej kolejności warto sprawdzić poziom stężenia witaminy D we krwi. W Polsce skierowanie na badanie w ramach refundacji może zlecić wyłącznie lekarz specjalista – najczęściej endokrynolog (lekarz POZ nie posiada takich uprawnień). Ceny badania mogą różnić się w zależności od laboratorium.